سلام دوست عزیز

خردمند وظیفه را وسیله امرار معاش قرار نمی دهد بلکه وظیفه برای او هدف زندگی است

اسید شویی در سیستم های آبیاری قطره ای

 

امروزه با توجه به بحث های جدی شکل گرفته در زمینه توسعه روشهای نوین به منظور استفاده بهینه و موثر از منابع آبی و مقابله با محدودیت های آبی به وجود آمده در دنیا ، موضوع مدیریت و نگهداری این نوع سیستم ها نیز مطرح می شود. اعمال صحیح این نوع مدیریت در تداوم به کارگیری این نوع سیستم ها  و حفاظت از منابع آبی ، نسبت مستقیم داشته و فرهنگ گسترش صحیح این نوع سیستم ها را به همراه داشته به طوری که علیرغم سرمایه گذاریهای سنگین در این بخش ، نه تنها فرهنگ استفاده و گسترش بکارگیری سیستم های آبیاری رشدی نداشته ، بلکه تاثیر منفی در اذهان و تفکر کشاورزان آن مناطق را به همراه داشته است .از این رو متن حاضر گامی هر چند کوچک در شناساندن رفتارهای عملی در نحوه نگهداری و مدیریت بهره برداری از اینگونه سیستمها است . در این مقاله نخست به مدیریت اسید شویی به منظور پیشگیری از انسداد اجزای سیستم ها ی آبیاری قطره ای پرداخته شده و امید است در آینده نزدیک به دیگر ارکان مدیریت بهره برداری و نگهداری سیستمهای آبیاری تحت فشار نیز پرداخته شود .

    آبیاری قطره ای                          آبیاری قطره ای

 

اسید شویی

 

اسید در سیستم های آبیاری به منظور شستشوی رسوبات تثبیت شده درون لوله ها و قطره چکان ها که ناشی از مواد شیمیایی محلول در آب آبیاری می باشد ، کاربرد های فراوانی دارد . این نوع رسوبات یا از آب آبیاری ناشی شده به دلیل وجود بی کربنات و کربنات کلسیم به میزان بالاتر از حد مجاز ( 200 ppm) و یا دلیل به کارگیری و تزریق کودهای محلول نامرغوب د رآب آبیاری به وجود می آید . جهت تزریق کود به درون سیستم آبیاری ، می بایست از کودهای محلول در آب دارایPH  پایین  که خود به دلیل داشتن PH   بسیار پایین موجب نگهداری مناسب سیستم می شوند ،استفاده نمود . البته از اسید علاوه بر برطرف نمودن انسداد در قطره چکانها ، جهت ارتقای مشخصات فیزیکی و شیمیایی خاک مزارع نیز استفاده می گردد که در این مورد پس از آزمایش خاک با کارشناس خاک شناسی  خبره، می بایست مشورت شود .

 

نحوه اسید شویی

 

جهت اجرای موثر اسید شویی می بایست PH  آبیاری هنگام کار در سیستم ، بین 2 الی 3 پایین آورده شود . در این حالت آب آبیاری قادر خواهد بود ذرات رسوب درون قطره چکانها و لوله ها را حل کرده و به بیرون هدایت کند

هنگام تزریق اسید باید دقت شود به ریشه های حساس گیاهان صدمه ای وارد نشود . در صورت رعایت موارد زیر میزان خسارت احتمالی به ریشه گیاهان به حداقل خواهد رسید  :

 

1 – قبل از تزریق اسید با آبیاری ، میزان آب موجود در خاک را به ظرفیت مزرعه برسانید در این حالت اسید به محض ورود به خاک ، رقیق شده و میزان خسارت ، حداقل می رسد .

2 – مدت تزریق اسید د رشبکه ، به دقت محاسبه شود .

3- پس از تزریق اسید به شبکه سیستم ، به مدت حداقل 1 ساعت به حالت خاموش در آید تا اسید به صورت کامل رسوبات را حل نماید . با انجام این عمل ، خاصیت اسیدیته محلول خروجی نیز کاهش می یابد .

4 – پس از خروج اسید از سیستم ، شبکه حداقل برابر مدت تزریق اسید با آب شستشو داده شود .

5 – جهت اطمینان بیشتر از خروج اسید از محیط رشد ریشه بهتراست به مدت دو ساعت خاک زراعی تحت آبیاری قطره ای قرار گیرد .

توجه نمایید در هنگام کار با انواع اسید ، تمامی نکات ایمنی لازم در هنگام به کارگیری و تزریق آن را رعایت نموده و هنگام رقیق نمودن اسید همواره اسید را به آب اضافه نمایید . از آنجایی که برخی از فلزات مانند آهن در برابر اسید ، مقاوم نیستند . بنابر این قبل از تزریق اسید به درون سیستم از جنس کلیه قطعات نصب شده بر روی سیستم خود آگاه شوید . لوازم ساخته شده از جنس پلی اتیلن و پی وی سی معمولا در برابر اسید مقاوم هستند .

 

اسید های مناسب جهت شستشوی سیستم به شرح زیر می باشد :

 

-         اسید هیدروکلریک

-         اسید سولفوریک

-         اسید فسفریک

 

محاسبه زمان تزریق اسید درون سیستم 

 

جهت تزریق اسید درون سیستم می بایست اسید درون کل سیستم نفوذ کرده و کل بخشهای آن را از رسوب شستشو دهد . به همین دلیل باید اطلاعاتی نظیر فاصله محل تزریق تا دورترین عضو سیستم L   و حداقل سرعت حرکت آب درون لوله آبیاری V در اختیار باشد .

با داشتن اطلاعات فوق و با استفاده از فرمول زیر می توان زمان مناسب جهت تزریق اسید به درون سیستم را به نحو ی که اثر حل کنندگی اسید در کل سیستم بروز کند ، بدست آورد .

 

T= L/ V

 

که در آن : V حداقل سرعت آب درون لوله برحسب متر بر ثانیه M/S  ، L  فاصله محل تزریق از دورترین خروجی دریپر برحسب متر M  و T  زمان لازم جهت تزریق اسید درون سیستم برحسب ثانیه S  می باشد .

بدین ترتیب با تزریق اسید در مدت زمان به دست آمده ، مطمئن خواهیم بود که اسید به تمام بخشهای سیستم راه یافته است .

نحوه کالیبره کردن اسید در آب آبیاری (نسبت اسید مورد نیاز )

 

جهت برآورد نسبت اسید مورد نیاز در آب آبیاری می بایست جهت هر ایستگاه ، آزمایش جداگانه ای صورت داد . مثال زیر ، اقدامات لازم جهت انجام آزمایش فوق را تشریح می کند :

آب آبیاری چاهی دارای PH  5/7 می باشد ، PH مورد نیاز جهت شستشو ، معمولا 2 الی 3 می باشد . جهت انجام آزمایش ، ظرف 10لیتری از آب آبیاری را آماده کرده و با کاغذ مخصوص PH  متر PH  آن را اندازه می گیریم 5/7 = PH  در مراحل مختلف و در هر مرحله 1 میلی متر اسید مورد نظر را به ظرف اضافه کرده و مجددا PH  را اندازه می گیریم تا PH  مورد نظر به عدد 2 نزدیک شود . دراین آزمایش برای 10 لیتر آب 60 میلی لیتر اسید مصرف شد تا PH  به عدد 2 برسد ، بنابراین نسبت اسید مورد نیاز 600میلی لیتر به ازای هر 1000 لیتر می باشد .

 

محاسبه دبی تزریق اسید درون سیستم  

 

با داشتن اطلاعاتی نظیر دبی کل سیستم Q  برحسب متر معکب در ساعت m3/h  و نسبت اسید مورد نیاز R  برحسب میلی لیتر در متر مکعب ml/m3  و نسبت اسید مورد نیاز جهت تزریق اسید l   برحسب میلی لیتر در ساعت ml/h    را مشخص نمود :

L= RQ

میزان کل اسید مورد نیاز جهت تزریق با استفاده از زمان مورد نیاز به دست آمده از محاسبات پیشین به دست خواهد آمد .

مثال  : در سیستم آبیاری مزرعه ای 30 دقیقه زمان لازم است تا آب به دورترین نقطه سیستم برسد . آب دورترین نقطه سیستم برسد . دبی کل سیستم 31 متر مکعب در ساعت و براساس آزمایش فوق غلظت اسید مورد نیاز درون سیستم 600 میلی لیتر در متر مکعب می باشد . میزان دبی تزریق اسید به سیستم چه میزان است ؟

L= RQ

 

L=31*600       L=18600   ml/h            L=18.6 L/h

 

بنابراین دبی تزریق اسید می بایست برابر 6/18  لیتر در ساعت باشد و این عمل به مدت 30 دقیقه ادامه داشته باشد . پس میزان کل اسید مورد نیاز ما 3/9 لیتر می باشد .

 

لوازم مورد نیاز جهت اسید شویی

 

جهت تزریق اسید به درون سیستم آبیاری همان لوازمی به کار می رود که در هنگام تزریق کود از آنها استفاده می شود . مکانیزم سیستم های آبیاری قطره ای به صورتی است که با راندمان بالای 85 در صد آب مورد نیاز تبخیر و تعرق گیاه را به محیط رشد ریشه ها می رساند . همین امر و همچنین ارزش بالای کودهای مورد نیاز گیاه موجب گشته تا از سالها پیش متخصصین تغذیه گیاه به فکر رساندن عناصر غذایی مورد نیاز گیاه به همین شیوه با راندمان بالا باشند .

Fertingation    راههایی که تاکنون جهت تزریق کود و اسید در سیستم های آبیاری به کار گرفته شده، متنوع می باشد

یکی از به صرفه ترین و موثرترین این شیوه ها ، استفاده از ونتوری تزریق کننده mazzei injector   می باشد که با راندمان بسیار بالا و با غلظت کاملا یکنواخت ، محلول کود را به درون سیستم هدایت می کند . مسئله مهمی که در این پروسه هنگام تزریق کود جلوه می کند در صد حلالیت کود ، درجه اشباع و PH   آن می باشد . متاسفانه به کارگیری کودهایی با کیفیت بسیار نازل ، باعث بروز خسارتی جبران ناپذیر به سیستم آبیاری می شوند .

در این زمینه و قبل از تهیه کود جهت تزریق به درون سیستم آبیاری ، می بایست با کارشناسان مربوطه مشورت شود . اخیرا کودها ی میکرو محلول در آب و جذب از طریق ریشه دارای PH  پایین که علاوه بر تامین نیاز غذایی گیاهان ، با پایین آوردن PH   آب آبیاری در حد 4-3 باعث عدم رسوب گذاری املاح محلول در آب گشته و علاوه بر آن به تدریج باعث شستشوی رسوبات پیشین نیز می گردند . این نوع کودها در حال حاضر بسیار مطرح بوده و هر سال استفاده کنندگان از سیستم های آبیاری مخصوصا سیستم های قطره ای را به خود جلب می کنند

منبع : http://www.pgsd.ir

بسته آموزشی کشت های گلخانه ای شامل 6 سی دی مبلغ 13000 تومان

خرید پستی برنامه آموزشی کشت های گلخانه ای

 محصول را درب منزل دریافت نموده و سپس هزینه را پرداخت نمایید

 



تاريخ : ۱۳۸۸/۳/٢٥ | ۱۱:٤٠ ‎ق.ظ | نویسنده : سعید رضایی زاده | نظرات ()
.: Weblog Themes By VatanSkin :.